نگاه نوجوان

 قسمت چهارمو پاياني

بسياري از تکنسين ها به اين موضوع توجه ندارند که فاکتورهاي رواني و استرس در تشخيص و درمان بيماري AMI دخالت دارند و حتي نسبت استرس يا اختلالات رواني مانند هيجان، افسردگي يا مجموعه آن دو بيماري AMI بسيار بالا بوده و حتي تا 85 درصد مي رسد.

تغذيه در بيماران قلبي بايد چگونه باشد :

رژيم غذايي

25 ميليگرم افزايش در کلسترول رژيم غذايي کلسترول خون را 1 واحد بالا ميبرد و افزايش کلسترول خون منجر به بروز بيماريهاي قلبي عروقي ميشود.مواد غذايي حاوي کلسترول بالا ،کلسترول خون و LDL را بالا ميبرند،اما به مقدار کمتر از چربي اشباع.بطوري که غذاهاي پر از چربي اشباع 4 برابر غذاهاي پر از کلسترول، چربي خون را بالا ميبرند.

بعضي افراد به کلسترول رژيم زياد پاسخ ميدهند (HYPERRESPONDER) يعني با خوردن غذاهاي پر کلسترول ، کلسترول خونشان بالا ميرود ولي بعضي افراد کم پاسخ نميدهند (HYPORESPONDER)، يعني بعد از خوردن غذاهاي پرکلسترول،کلسترول خونشان تغييري نميکند.حذف کامل کلسترول از رژيم غذايي خطرناک است؛از جمله باعث کاهش کولين و اختلال کار کبد مي شود.با اين حال توصيه مي شود روزانه کمتر از 300 ميليگرم کلسترول دريافت شود.

منابع غذايي کلسترول:

- زرده تخم مرغ:

زرده تخم مرغ غني از کلسترول است و در افرادي که ريسک فاکتورهاي بيماريهاي قلبي را دارند بايد به 3 تا در هفته محدود شود.ضمن اينکه حاوي لسيتين است که چربي خون را پايين مي آورد.سفيده تخم مرغ غني از پروتئين (با امتياز 100) است و نبايد محدود شود.

- کره :

کره حيواني چربي اشباع است و حاوي کلسترول هم هست و دو فاکتورخطر دارد.

کره گياهي (مارگارين) چربي اشباع است و کلسترول ندارد،ولي حاوي اسيد هاي چرب ترانس است که فاکتور خطر بيماريهاي قلبي و سرطان است. در کل کره هاي گياهي نرم که کمترين اسيد هاي چرب ترانس را دارا هستند نسبت به کره هاي حيواني ارجحيت دارند.

- روغن حيواني:

اين نوع روغن هم چربي اشباع و هم کلسترول بالايي دارد و در بيماران قلبي توصيه نميشود.

- گوشت و امعاء و احشاء:

- جگر :

پروتئين آن بالاترولي چربي آن پايين تراز گوشت قرمز است .

3 برابر گوشت قرمز آهن دارد و غني از VIT Aو VIT B12 است.کلسترول آن بالاتر از گوشت است.

- دل و قلوه(قلب و کليه):

پروتئين و چربي شبيه به گوشت دارد،کلسترول قلوه بالاتر از دل و گوشت و شبيه به جگر است.آهن آن بيشتر از گوشت است.

- سيرابي و شيردان:

چربي آن در مقايسه با گوشت قرمز به ويژه گوشت گوسفند کمتر و مشابه گوشت کم چرب است.پروتئين آن برابر با گوشت قرمز و سفيد است.کلسترول آن از دل و قلوه و جگر پايين تر است.مصرف آن 4-3 بار در ماه همراه با نان يا برنج اشکال ندارد.

در افرادي که هايپرليپيدمي دارند مصرف جگر و امعا و احشا به يک بار در ماه محدود ميشود

-روغن‌هاي اشباع شده، روغن جامد حيواني، کره، روغن جامد نباتي و چربي‌هاي همراه با گوشت، خطرسازترين عامل براي بيماران قلبي هستند.

چربي‌هاي اشباع شده به علت رسوب در ديواره عروق باعث تشديد بيماري‌هاي قلبي مي شوند.افراد مبتلا به بيماري قلبي از خوردن سوسيس و کالباس ، شيريني‌هاي پرچرب، سس‌ها و کباب‌هاي کوبيده پرچربي پرهيز کنند.مصرف لبنيات کم چرب و نان سبوس دار که حاوي مقادير زيادي ويتامين B بوده و باعث کاهش چربي خون اين بيماران مي شود بهترين روغن براي مصرف به خصوص در افراد مبتلا به بيماري‌هاي قلب وعروق، روغن مايع ذرت و آفتابگردان است.مهمترين علت مصرف زياد روغن جامد ناآگاهي مصرف‌کنندگان از مضرات آن، اقتصادي بودن و بهره‌مندي روغن‌هاي نباتي و جامد از يارانه‌هاي دولتي مي باشد.علت عمده جامد کردن و هيدروژنه کردن روغن‌هاي مايع، گرايش مصرف‌کنندگان به استفاده از روغن جامد، پايداري اين نوع روغن در مقابل عوامل محيطي و سهولت در حمل و نقل آن مي‌باشد.در سالهاي اخير تمام کارخانه‌هاي توليدکننده مواد غذايي موظف شده‌اند مواد تشکيل‌دهنده و ميزان انرژي و کالري هر ماده را بر روي آن حک کنند تا افرادي که دچار مشکل چربي خون يا بيماري قلبي هستند، از ترکيبات آن آگاه باشند. در فرايند جامدکردن روغن، اسيدهاي چرب با هيدروژن اشباع مي‌شود که اين اسيدها براي سلامتي مضر بوده و همچنين در اين فرايند ترکيب‌هاي غيرعادي ديگري به‌نام اسيدهاي چرب ترانس بوجود مي‌آيد که آن هم مضراست چربي ترانس موجود در روغن جامد باعث افزايش چربي بدخون و کاهش چربي خوب خون شده و کلسترول خون را بالا مي‌برد که افزايش آن براي قلب بسيار مضر است.در عوض بايد روغن‌هاي کلزا(کانولا)، سويا، زيتون، بادام و آفتابگردان جايگزين آنها شوند.روغن مايع به دليل اينکه حاوي اسيدهاي چرب غيراشباع فراوان و فاقد کلسترول است بر روغن جامد برتري دارد چرا که روغن جامد هيدروژنه که ميزان اسيدهاي چرب اشباع آن بيش از 25درصد و اسيدهاي چرب ترانس آن بيش از ده درصد باشد، خطر ابتلا به امراض قلبي و عروقي را افزايش مي‌دهد.مصرف ماهي، زيتون و مغز گردو، بادام، حاوي روغن با کيفيت مطلوب هستند و روغن ماهي به دليل دارا بودن اسيدهاي چرب امگا و روغن دانه انگور و گردو به دليل دارا بودن اسيد اولئيک فراوان باعث کاهش کلسترول بد خون مي‌شود و براي سلامت قلب و عروق مفيد است.حتي‌الامکان از مصرف غذاهاي سرخ کرده خودداري شود و در صورت لزوم از روغن مخصوص سرخ کردن استفاده گردد.روغن مايع مخصوص سرخ کردني درمقابل حرارت پايدار است، اين موضوع به‌آن معني نيست که از اين نوع روغن چندين بار مي‌توان براي سرخ کردن استفاده کرد.يکي از راههاي نهادينه کردن مصرف روغن مايع بين آحاد مردم توزيع روغن مايع يارانه‌اي به جاي روغن جامد است.مصرف‌کنندگان بايد تا حد امکان از روغن مايع که فاقد اسيدهاي‌چرب اشباع شده و ايزومر ترانس است استفاده کنند.: غذاهايي مانند سيب زميني سرخ‌شده و مرغ سوخاري که متاسفانه در بين مردم بيشترين تقاضا را دارد، سرشار از چربي‌هاي ترانس بوده و براي سلامتي بدن بسيار مضر است.هنگام سرخ کردن مواد غذايي با روغن مايع يا ساير روغن‌ها، حرارت نبايد از 170درجه سانتي‌گراد تجاوز کند، زيرا حرارت زياد موجب دود کردن و سوختن روغن و تغيير ترکيب شيميايي و در نتيجه سرطان‌زايي آن مي‌شود.